Διαχειριστής υποθέσεων της УПЦ ανέφερε πότε η αυτοκεφαλία μπορεί να βλάψει την Εκκλησία

Μητροπολίτης Αντώνιος. Φωτογραφία: Facebook του μητροπολίτη

Ο διαχειριστής υποθέσεων της Ουκρανικής Ορθόδοξης Εκκλησίας μητροπολίτης Μπορισπόλ και Μπροβαρσκόι Αντώνιος δημοσίευσε υλικό, όπου περιέγραψε πότε η επιδίωξη για αυτοκεφαλία μπορεί να βλάψει την ενότητα της Εκκλησίας και την ορθόδοξη συνείδηση του λαού.

Υπογράμμισε ότι η αυτοκεφαλία, στη σωστή της κατανόηση, μπορεί να είναι ένα χρήσιμο εργαλείο για την ποιμαντική διακονία ενός συγκεκριμένου λαού. Ωστόσο, όταν γίνεται αυτοσκοπός, μπορεί να βλάψει την ενότητα της Εκκλησίας.

«Η ενότητα του Σώματος του Χριστού – είναι η αμετάβλητη διδασκαλία της Ορθόδοξης Εκκλησίας. Η αυτοκεφαλία – είναι μόνο μία, και όχι η μοναδική μορφή εκκλησιαστικής οργάνωσης. Δεν εγγυάται ούτε την αγιότητα ούτε την πνευματική ανάπτυξη», – αναφέρεται στο υλικό.

Η αυτοκεφαλία μπορεί να βλάψει, εάν:

– προκύπτει υπό την πίεση της πολιτικής, και όχι στο πνεύμα της εκκλησιαστικής συνοδικότητας;

– καταστρέφει την ευχαριστιακή ενότητα με άλλες Τοπικές Εκκλησίες;

– βασίζεται στον εθνικισμό, αντιπαραθέτοντας έναν λαό σε άλλον.

«Εάν η επιδίωξη για αυτοκεφαλία οδηγεί στην αντιπαράθεση με άλλες Εκκλησίες, στην απώλεια της κοινωνίας στην πίστη και στα Μυστήρια, τότε αυτό δεν είναι ανάπτυξη, αλλά σχίσμα», – υπογραμμίζεται στο κείμενο.

Όταν η αυτοκεφαλία γίνεται ιδεολογία εθνικής αποκλειστικότητας ή πολιτικό εργαλείο, παύει να είναι εκκλησιαστικό αγαθό.

Σύμφωνα με τον μητροπολίτη, εάν η αυτοκεφαλία γίνεται εργαλείο πολιτικής, μπορεί να διαλύσει την ορθόδοξη συνείδηση, αντικαθιστώντας την με εθνοφυλετισμό ή εκκλησιαστικό εθνικισμό.

«Εάν ο λαός αρχίσει να σκέφτεται έτσι: "ο κύριος στόχος μας, ο σκοπός μας είναι η δημιουργία της δικής μας, ανεξάρτητης εκκλησίας", – τότε αυτό δεν θα διατηρήσει, αλλά θα καταστρέψει την ορθόδοξη συνείδηση. Διότι η ορθόδοξη συνείδηση – είναι η αίσθηση του να είσαι μέλος του συνοδικού Σώματος του Χριστού, και όχι μόνο της εθνικής κοινότητας», – σημειώνει ο διαχειριστής υποθέσεων.

Στο κείμενο επισημαίνονται τρεις κύριοι κίνδυνοι της λανθασμένης επιδίωξης για αυτοκεφαλία.

Πρώτον, η αυτοανακήρυξη της αυτοκεφαλίας γίνεται αιτία απομόνωσης από την ενότητα με την Κυριαρχική Εκκλησία και άλλες Τοπικές Εκκλησίες. Η ιστορία γνωρίζει περιπτώσεις, όταν τοπικές κοινότητες μέσω πολιτικών αποφάσεων για δεκαετίες βρέθηκαν σε σχίσμα χωρίς αναγνώριση από άλλες Εκκλησίες (για παράδειγμα, η Βουλγαρική Εξαρχία τον 19ο αιώνα, η Μακεδονική εκκλησία τον 20ό αιώνα).

Δεύτερον, η αυτοκεφαλία, που ανακηρύσσεται χωρίς ελεύθερη συζήτηση και πραγματική συνοδική απόφαση στο πνεύμα της αγάπης του Χριστού, γίνεται αιτία διαιρέσεων μέσα σε έναν λαό. Το πιο τρομακτικό σε μια τέτοια κατάσταση – είναι η απώλεια της ευχαριστιακής κοινωνίας.

«Εάν μέρος των ορθοδόξων πιστών δεν μπορεί να κοινωνήσει με άλλους, τότε προκύπτει όχι μόνο διοικητική, αλλά και πνευματική ρήξη. Και εκτός της Ευχαριστίας δεν υπάρχει σωτηρία, διότι η Ευχαριστία είναι η καρδιά της ζωής της Εκκλησίας», – αναφέρεται στο υλικό.

Τρίτον, υπάρχει ο κίνδυνος αντικατάστασης της πνευματικότητας με τον εθνικισμό. Όταν ο λαός αρχίζει να σκέφτεται: «είμαστε ένας ιδιαίτερος λαός και μια ιδιαίτερη εκκλησία, διαφορετική από τις άλλες», – αυτό σημαίνει αντικατάσταση της πνευματικότητας με γήινες κατηγορίες.

«Όταν η ορθόδοξη συνείδηση του λαού αντικαθίσταται από την εθνική ιδεολογία, τότε εξαφανίζεται η αίσθηση της συνοδικότητας, και η πίστη μετατρέπεται σε μέρος της πολιτικής ταυτότητας. Και αυτό πάντα οδηγεί σε πνευματική καταστροφή», – καταλήγει ο διαχειριστής υποθέσεων της Ουκρανικής Ορθόδοξης Εκκλησίας.

Προηγουμένως, ο μητροπολίτης Αντώνιος σε άρθρο για την Ένωση Ορθοδόξων Δημοσιογράφων εξέτασε το θέμα της αυτοκεφαλίας από την άποψη της ανάλυσης των Βιβλικών γεγονότων: της κατάρρευσης του Πύργου της Βαβέλ και της Πεντηκοστής.