Το έθιμο του «στολισμού των σταυρών» στην περιοχή του Τερνόπολ αναγνωρίστηκε ως πολιτιστική κληρονομιά

Παράδοση διακόσμησης σταυρών στο χωριό Μοναστιρόκ της περιοχής Τερνόπολ. Φωτογραφία: Ουκρίνφορμ

Το Υπουργείο Πολιτισμού της Ουκρανίας συμπεριέλαβε επίσημα το έθιμο «διακόσμησης των σταυρών» του Δρόμου του Σταυρού στο χωριό Μοναστιρόκ της περιοχής Τερνόπολ στον Εθνικό Κατάλογο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς. Αυτή η απόφαση καθιέρωσε το καθεστώς της τελετής, την οποία οι κάτοικοι του οικισμού διατηρούν εδώ και αιώνες.

Η τελετή τελείται κάθε χρόνο παραμονή της εορτής της Υψώσεως του Τιμίου και Ζωοποιού Σταυρού του Κυρίου. Οι κάτοικοι του χωριού διακοσμούν τους 14 σταυρούς του Δρόμου του Σταυρού με λουλούδια, θεραπευτικά βότανα και πολύχρωμες κορδέλες. Η προετοιμασία για τη γιορτή αρχίζει από την άνοιξη, ενώ οι ίδιοι οι σταυροί είναι ιστορικά ανατεθειμένοι σε συγκεκριμένες οικογένειες, οι οποίες μεταβιβάζουν τη φροντίδα τους από γενιά σε γενιά.

Η Υπουργός Πολιτισμού Τατιάνα Μπερέζνα αποκάλεσε αυτή την παράδοση «ζωντανή μνήμη της κοινότητας», τονίζοντας ότι αποτελεί απόδειξη της δύναμης των τοπικών κοινοτήτων στη διατήρηση της ταυτότητάς τους.

Μετά τη γιορταστική λειτουργία στο χωριό πραγματοποιείται επίσημη λιτανεία, η οποία ολοκληρώνεται με την ευλογία των κοριτσιών που διακόσμησαν τα ιερά. Εάν μια συμμετέχουσα στην τελετή παντρευτεί, ο ρόλος της περνάει σε άλλη εκπρόσωπο του γένους, γεγονός που εξασφαλίζει τη συνέχεια της παράδοσης.

Το χωριό Μοναστιρόκ είναι γνωστό για το αρχαίο βραχώδες μοναστήρι του IX–X αιώνα με σπηλαιώδη ναό και δολμέν. Το 1600 ιδρύθηκε εδώ η Βασιλειανή Μονή της Υψώσεως, γεγονός που διαμόρφωσε σε μεγάλο βαθμό την ιδιαιτερότητα των τοπικών θρησκευτικών εθίμων.

Νωρίτερα ο ΣΠΖ έγραφε ότι στην περιοχή Ζακαρπάτια θα δημιουργηθούν τρισδιάστατα μοντέλα ξύλινων ναών του XV–XIX αιώνα.