Ο διάλογος δεν μπορεί να διεξάγεται με φόντο των καταληφθέντων ναών

Μητροπολίτης Αντώνιος (Πακάνιτς). Φωτογραφία: ιστότοπος της UOC

Στις 28 Ιουλίου 2019, την Ημέρα του Βαπτίσματος της Ρωσίας, ο Πρόεδρος της Ουκρανίας Βλαντίμιρ Αλεξάντροβιτς Ζελένσκι κάλεσε για διαθρησκειακό διάλογο, ώστε η πίστη να ενώσει μάλλον παρά να χωρίσει τους Ουκρανούς.

Είναι σημαντικά και απαραίτητα λόγια, καθώς εδώ και αρκετά χρόνια η θρησκευτική σφαίρα της Ουκρανίας βρίσκεται σε κατάσταση τεράστιας αναταραχής. Συγκλονίζεται από διάφορα χτυπήματα – τόσο προγραμματισμένα όσο και προκαλούμενα από συναισθήματα, τα οποία τροφοδοτούνται από το έργο πολλών αδίστακτων μέσων ενημέρωσης. Πρόκειται για την υιοθέτηση των «αντιεκκλησιαστικών» νόμων, τη δραστηριότητα των λεγόμενων μαύρων καταχωρητών (υπάλληλων ορισμένων περιφερειακών διοικήσεων οι οποίοι, βάση πλαστών έγγραφων, μεταφέρουν κοινότητες της UOC σε άλλη δικαιοδοσία), ενημερωτικές εκστρατείες εναντίον μιας συγκεκριμένης ομολογίας και πολλά άλλα πράγματα που υπονομεύουν τη διαθρησκευτική και κοινωνική ειρήνη.

Αλλά ακόμη και σε αυτό το πλαίσιο ξεχωρίζει μια τόσο μεγάλη ανομία ως διευρυμένη και συστηματική εκστρατεία κατασχέσεων από επιδρομείς των εκκλησιών της κανονικής Εκκλησίας.

Μέσα στο πλαίσιό της οι πιστοί μας ταπεινώνονται, υποφέρουν από ξυλοδαρμούς, τραυματίζονται, διώκωνται έξω από τους ναούς που έχτισαν με τα χέρια τους και στους οποίους έβαλαν μέρος της ψυχής τους.

Σε ορισμένες περιπτώσεις η κατάσταση φτάνει σε εντελώς αδιανόητα όρια. Για παράδειγμα, τον Ιούνιο στο χωριό Ποστόινογιε της Περιφέρειας Ρίβνε οι υποστηρικτές της λεγόμενης ΟCU έσπευσαν με τις γροθιές να καταλάβουν το σπίτι στο οποίο, μετά την κατάληψη του ναού, προσεύχονταν οι πιστοί της Εκκλησίας μας. Ως αποτέλεσμα της σφαγής που ακολούθησε, τρεις γυναίκες από την κοινότητα της UOC νοσηλεύτηκαν.

Υπάρχουν πολλές παρόμοιες περιπτώσεις. Δυστυχώς, συμβαίνουν ακόμα και τώρα, όταν η παλιά κυβέρνηση έχει φύγει και υπάρχει ελπίδα για σταθεροποίηση της κατάστασης.

Φυσικά, δεν είμαστε ενάντια στον διάλογο, και έχουμε δηλώσει δημοσίως αυτό πολλές φορές. Αλλά οποιοσδήποτε πλήρης διάλογος μπορεί να οικοδομηθεί μόνο πάνω στην εμπιστοσύνη και την έλλειψη επιθυμίας μιας πλευράς να σπάσει τους αντιπάλους της απ’ το γόνατο.

Ακόμα το 2015 δηλώσαμε ανοιχτά ότι δεν πρέπει να υποστηρίζουμε τη συμφιλίωση μόνο στα λόγια. Χρειαζόμαστε συγκεκριμένες ενέργειες που θα αποδεικνύουν την ειλικρίνεια των λόγων των αντιπροσώπων άλλου στρατοπέδου σχετικά με την επιθυμία δημιουργίας σχέσεων. Από την πλευρά μας υπογραμμίστηκε ότι το πρώτο σημαντικό βήμα σε αυτό το δρόμο θα μπορούσε να είναι η επιστροφή στην Ουκρανική Ορθόδοξη Εκκλησία όλων των ναών που έχουν καταληφθεί.

Δυστυχώς, η έκκλησή μας δεν ακούστηκε. Επιπλέον, στο μέλλον αντιμετωπίσαμε ακόμα μεγαλύτερη κλίμακα πιέσεων και διώξεων.

Στο πλαίσιο αυτό, είναι πάρα πολύ δύσκολο να μιλήσουμε για κάποιο πλήρη διάλογο. Τόσο περισσότερο που οι προσπάθειες για νέες καταλήψεις από επιδρομείς συνεχίζονται.

Ωστόσο, ας ελπίζουμε στο καλύτερο. Η συνείδησή μας είναι καθαρή, όχι εμείς, αλλά από εμάς αρπάζονται οι εκκλησίες. Δεν παραβιάζουμε εμείς τα δικαιώματα κάποιου, αλλά οι πιστοί μας υποφέρουν λόγω της πίστης τους στον Θεό. Δεν χύνουμε εμείς το αίμα και δεν προκαλούμε υποκίνηση του διαθρησκευτικού μίσους.

Εάν σταματήσει η παραβίαση των δικαιωμάτων του ποιμνίου μας, επιδρομές, αν όλες οι καταληφθέντες εκκλησίες επιστραφούν στην Εκκλησία μας, οι προϋποθέσεις για διάλογο θα εμφανιστούν σίγουρα. Αν αυτό δεν συμβεί, τότε τυχόν καλά λόγια για τη συμφιλίωση, δυστυχώς, θα παραμείνουν απλά λόγια. Άλλωστε, όπως είπε ο Μοναχός Νείλος του Σινά «ο λύκος δεν μίλησε ποτέ φιλικά με πρόβατο, καθώς και ανελέημον και ακόρεστος λογισμός δεν μπορεί να είναι σε αρμονία με την καλοσύνη».

KP στην Ουκρανία